Informuję, że artykuł jest autorstwa znanego dębskiego historyka pana Jana Majszyka. Artykuł ten był drukowany w Gazetce Dębskiej.

Dębe ma długą i bardzo ciekawą historię. Pierwszy, znany dokument mówiący o Dębem pochodzi z 1503 roku. Stwierdza on, że Maciej Skup z Mińska sprzedał część wójtostwa w Dębem swemu wnukowi Janowi, synowi zmarłego wójta Stanisława.

Więcej informacji przynosi sprawozdanie z lustracji województwa mazowieckiego przeprowadzonej w 1565 roku. Pod pozycją \\"Dzierżawa Dembe\\" czytamy: Wieś Dembe i wsi czterzy do tego folwarku należące, dzierżawa p.Zygmunta Wolskiego, kasztelana czerskiego, które przedtym ku Osieczku należały. Ta wieś Dębe leży w dobrym gruncie, ma pole trojne, ma włók wszystkich 19, między któremi wójtowskich włók 2, kmiecych włók, na których kmiecie siedzą -17, na których siedzi kmieci 35\\". Dalej dowiadujemy się, że było trzech karczmarzy a w okolicy pracowały trzy młyny. Domów kmiecych i zagrodniczych było 50, była to więc jak na tamte czasy duża wieś. \\"Ma ta wieś granice z ppMinskiemi, z p.Arinkiem, z p.Parisem, z Wolą Dobrą, z Długą, wsią kapitulną. Otoczona była pięknymi lasami. \\" Ku dzierżawie dębskiej jest niemała puszcza, w której jest drzewo rozliczne ku budowaniu i do barci godne, dębina wielka, sośnina, jesienna, grabina, olszyna etc.\\" Dań Dębe składało każdego roku w dzień św.Marcina. A było z czego: uprawiano żyto, pszenicę, jęczmień, owies, groch, tatarkę, len, konopie, proso, mak, chmiel, były ogrody i sady. W dębskim folwarku było 48 sztuk bydła, koni 32, świń 16. Żyto dzierżawca Dębego sprzedawał w Gdańsku. Ale i w tym raju urzędnik królewski znalazł zaniedbania. \\"Jest sadzawka jedna, dębiną ogrodzona, ale w niej ryb niemasz, nie wysycha nigdy, mogłyby ryby być\\". W dokumencie tym wymienia się także okoliczne wsie należące do dzierżawy dębskiej. Wieś Kobierne z dawna ku Dębemu należy, ma włók 6, na których siedzi 10 kmieci. Ma ta wieś granice z Chroślą p.Harinka z jednej strony, a z drugiej imienie królewskie. Choszczówka miała 6 włók i 16 kmieci. \\"Ma ta wieś granice z Iwowym, wsią królewską, z Chroślą, z Brzozą i z Czyganką, dzierżawą JM ks.biskupa płockiego. Goździówka (Kąty Goździejewskie) \\"grunt ma nędzny\\" -8 włók i 13 kmieci, młynarz czternasty. Również Zalesie należało do Dębego. Miało 19 włók i 22 kmieci. Najmłodszą wsią było wówczas Rysie. \\"Nieboszczyk ks. ¦więborowski, starostą będąc na Osieczku, posadził wieź przy wsi królewskiej Czygancze na dobrym gruncie in a.D. 1561, ale jeszcze dopiero ludzie osiadają, a pole rozkopują, mają woli do lat 10 (tzn. są zwolnieni z danin na 10lat). Wszystkie wsie dzierżawy dębskiej płaciły dziesięcinę plebanowi z Grębkowa.