|
Informuję, że artykuł jest autorstwa znanego dębskiego historyka pana Jana Majszyka. Artykuł ten był drukowany w Gazetce Dębskiej.
Wieś ta liczy sobie już 436 lat. O powstaniu tej miejscowości czytamy w zachowanym dokumencie w \\"Lustracji Województwa Mazowieckiego z 1565r.\\" -(oto treść w oryginalnej pisowni z tego okresu) -\\"Wieś nowa Risie. Nieboszczyk Książę Święborowski, starostą będąc na Osieczku, posadził wieś przy wsi królewskiej Czygancze na dobrym gruncie in a.D 1561, ale jeszcze dopiero ludzie osiadają, a rolę rozkopują, mają woli do lat 10.\\" W zachowanym dokumencie z lat 1619-1620 o tej wsi czytamy: -\\"Wieś Rysie do Dębego należy w gruncie dobrym, w polu trojnym, włók nro 6. Płacą z każdej na ś.Marcin po gr. 24, (tu następuje wyliczanie danin, ile winni dostarczyć do starosty Dębskiego). -Jest też wzmianka \\"z karczmy dostaje się na rok fl 0120 -Suma prowentów tej wsi facit fl 2010.\\" Tyle z dawnych dziejów tej miejscowości. Najstarszym rodem zamieszkałym w Rysiu są Jackiewicze (nazwisko to jest także pisane Jackowicz). Starymi rodami są też: ród Kobzów, Gańków, Matasków, Bąków. Ludność miejscowa zajmowała się uprawą roli jak i wyrębem puszczy, dla pozyskiwania drewna dla budownictwa, produkcji węgla drzewnego i potażu (można spotkać na wydmach piaskowych pozostałości węgla drzewnego, w dawnych miejscach, gdzie go otrzymywano). Wieś Rysie jest miejscowością pięknie położoną wśród lasów, nad rzeczką Długą. Najstarsze budynki są pobudowane na wydmie piaskowej, która w swej zachodniej części staje się dość wysoką górą zwaną \\"Górą Rysieńską\\" (w/g zapisu w księdze hipotecznej), a mieszkańcy zwą \\"Kobzową Górą\\". Interesujący jest także teren bagienny zwany \\"Ługiem Rysieńskim\\" jest to pozostałość po dawnym jeziorze. Należy także wspomnieć o żołnierzach z powstania listopadowego, którzy polegli podczas odwrotu z pod bitwy pod Dobrem, w lutym 1831r. Do niedawna stały trzy krzyże na ich mogile, przy dawnym gościńcu \\"Na Kobzowym Polu\\". (uległy czasowi-chwała mieszkańcom, że w tym miejscu postawiono nowy). Na polach Rysia 13-go września 1939r. trwały walki 12-go Pułku Ułanów i 103-go Batalionu Strzelców - z najeĽdĽcą niemieckim. (Wśród poległych żołnierzy był także słynny rotmistrz 12 p.Uł. -Olgierd Surym). W czasie okupacji mieszkańcy byli żołnierzami AK -tu po wojnie został zabity p.Kobza Stanisław z rąk UB ...
|